Dedykowane układy do obliczeń związanych z AI (NPU) są w naszych komputerach już od jakiegoś czasu, ale nie można oprzeć się wrażeniu, że rozwój oprogramowania wykorzystującego tę funkcję idzie raczej opornie. NPU staje się standardem (i nowe modele procesorów będą charakteryzować się coraz wydajniejszymi układami AI), umożliwiając przetwarzanie AI bez chmury, ale…

Obiecywano nam może nie złote, ale cyfrowe góry, a aplikacje wykorzystujące sztuczną inteligencję, miały przewrócić do góry nogami to jak wykorzystujemy komputery. Nie można powiedzieć, że 2025 nie przyniósł nic nowego (dostaliśmy choćby długo oczekiwany Recall), ale tempo rozwoju zdecydowanie nie jest takie szybkie, jak byśmy tego oczekiwali. Wciąż nie ma takich funkcji, na które moglibyśmy wskazać palcem i powiedzieć: to właśnie dlatego warto kupić AI PC.

Lista oprogramowania wykorzystującego NPU w 2026 r.

Na liście programów obsługujących NPU nie znajdziecie wielu nowych pozycji – twórcy aplikacji skupiają się na dodawaniu kolejnych funkcjonalności. Co więcej – Microsoft zdecydował, że w 2026 roku nie wprowadzi do systemu Windows żadnych nowych funkcji związanych z AI, a skupi się na ulepszaniu już tych istniejących.

Edycja grafiki i zdjęć

• Adobe Photoshop (inteligentne wybieranie obiektów, filtry AI-enhanced)
• Luminar Neo (Supersharp AI, Upscale AI)​
• Affinity Photo 2 (ulepszona optymalizacja)​
• CorelDRAW (automatyczna optymalizacja kolorów)​

Renderowanie 3D i modelowanie

• Blender (przyspieszone renderowanie)
• Autodesk Maya (rendering AI)​
• Autodesk Revit (rendering z AI)​

Edycja wideo, audio i streaming

• Adobe Premiere Pro (segmentacja obrazów, efekty)​
• DaVinci Resolve (efekty specjalne, super-rozdzielczość)
• ​OBS Studio (usuwanie tła, wykrywanie twarzy, redukcja szumu, automatyczne kadrowania i filtry AI)
• Audacity (usuwaniae szumu, separacja muzyki (wokal/instrumenty), transkrypcja mowy, generowanie muzyki)

Aplikacje Microsoft i biurowe

• Paint (Cocreator – generowanie obrazów z tekstu, wypełnienie generatywne, inteligentne zaznaczanie obiektów i generator naklejek)
• Photos Image Creator/Redesign (edycja/redesign zdjęć AI)
• Microsoft 365 Copilot: AI w Word/Excel/Teams (analiza, podsumowania)

Funkcje systemowe Windows 11 / Copilot+ PC

• Live Captions (napisy i tłumaczenia na żywo).
• Windows Studio Effects (rozmycie tła, korekta wzroku).​
• Recall (wyszukiwanie wspomnień).​
• Automatic Super Resolution (dla gier).

Lokalne LLM i narzędzia

• LM Studio / Ollama (inferencja modeli na NPU)
• Qualcomm AI Hub: modele zoptymalizowane dla Snapdragon (np. Stable Diffusion).

Narzędzia deweloperskie i AI

• OpenCV DNN (uruchamianie modeli na NPU)​
• OpenVINO (Intel, modele AI jak YOLO, Stable Diffusion)
• Ryzen AI SDK / Vitis AI (AMD)
• Qualcomm AI Engine / SNPE (Snapdragon)
• Core ML (Apple Neural Engine)
• ONNX Runtime (wsparcie NPU)​

Inne aplikacje kreatywne

• Phi Silica (generowanie tekstu, podsumowania na NPU)
• Capture One (optymalizacja AI)

Jeśli chcemy wykorzystać NPU w procesorach Intela:

• Intel AI Playground: Darmowa aplikacja Intel do generowania obrazów, edycji AI, chatbota LLM i wideo (np. WAN 2.1); wspiera NPU w Core Ultra (Meteor Lake+, Lunar Lake)

Jeśli chcemy wykorzystać NPU w procesorach AMD:

• Amuse AI: Generuje obrazy z tekstu/szkiców (Stable Diffusion XL/SD3, BF16), text-to-video, upscaling (AMD XDNA Super Resolution), filtry AI; działa na NPU (Ryzen AI), GPU/CPU

FAQ

Co to jest NPU?

NPU, czyli Neural Processing Unit (Jednostka Przetwarzania Neuronowego), to specjalistyczny układ sprzętowy zaprojektowany do efektywnego wykonywania operacji związanych ze sztuczną inteligencją, szczególnie sieciami neuronowymi i uczeniem maszynowym. Kluczowe cechy:

• Specjalizacja w AI – co co czyni go szybszym i bardziej energooszczędnym niż CPU czy GPU w zadaniach inferencyjnych.​
• Integracja z procesorami -wWystępuje w nowoczesnych CPU jak Intel Core Ultra, AMD Ryzen AI 300/400 czy Qualcomm Snapdragon X Elite, osiągając do 50+ TOPS wydajności.
• Zastosowania – Przyspiesza lokalne AI w aplikacjach (np. usuwanie tła w OBS, separacja audio w Audacity, filtry w Photoshopie), redukując obciążenie CPU/GPU.

Czy do zastosowań lokalnych AI potrzebny jest NPU?

Nie, NPU przyśpiesza obliczenia związane ze sztuczną inteligencją przy małym zużyciu energii, co jest szczególnie istotne w laptopach i smartfonach. Do obliczeń AI można jednak również wykorzystać procesor (mało efektywne, duże zużycie energii), jak i układ graficzny (bardziej efektywne – zależy od wydajności konkretnego GPU, duże zużycie energii).

Obywatel Bielik już na telefonach. Tak Polska AI nauczy się, czym są kluski

Globalne modele AI świetnie radzą sobie z rynkiem amerykańskim, ale przy polskich realiach często się gubią. Kluski śląskie biorą za makaroniki, a nasze zabytki przypisują do innych państw. Fundacja SpeakLeash właśnie wypuściła aplikację mobilną Obywatel Bielik, dzięki której każdy posiadacz smartfona może pomóc wytrenować polskie AI. Twój smartfon może pomóc budować polskie AI. Wystarczy kilka…

Bielik czy PLLuM? Który polski model AI jest lepszy i do czego się nadaje

Polski rynek AI doczekał się dwóch rozpoznawalnych modeli: Bielik i PLLuM. Oba modele mają usprawniać pracę z językiem polskim, ale ich geneza, przeznaczenie i zastosowania nie są identyczne. W tym porównaniu sprawdzamy, który LLM wypada lepiej w realnym użyciu, a nie tylko w komunikatach marketingowych. Czym są Bielik i PLLuM? Bielik to model rozwijany społecznościowo…

Uruchomiłem LLM na Raspberry Pi z akceleratorem AI, ale Bielik odmówił współpracy

Lokalne uruchomienie dużych modeli językowych (LLM) na samej Raspberry Pi jest i może interesujące dla nerdów, ale szału z tym nie ma. A co jeśli w Malinie zainstalujemy dedykowany akcelerator AI Hailo 10H? Wtedy zaczyna się robić ciekawie. Akcelerator Raspberry Pi AI HAT+ 2 ma na pokładzie układ Hailo 10H o wydajności 40 TOPS (INT4)…